Veivakatorocaketaki e Biaugunu

NODA Railesu e na macawa oqo eda na wilika kina na veivakatorocaketaki ki na vanua ko Biaugunu e na tikina ko Natewa.
Ni tei wilika sara mada yabni na i tukutuku ka a tabaki e na Na i Lalakai e na yabaki 1981:
E na kena vakadewataki na i tukutuku, e sa dua na ka tudei meda kila ni koi keda kece sara na tamata, eda rawa ni vakadewataka e dua na i tukutuku, mai na dua na yasa ni vuravura ki na dua tale, ka veitalia na i tagede ni bula cava ga eda bula kina.
E so era nanuma ni rawa ga ni ra vakau i tukutuku ko ira na tabana ni walesi se niusiveva.
Na i tukutuku e rawa ni vakadewataki e na veitalanoa wale e na gusu, nai vola se na wa ni vosavosa, ka rawa ni da vakaitavi kece kina.
E na toso ni veivakatorocaketaki e na noda vanua, e lewe levu sara era sa cau mai ki na noda niusiveva oqo, me ra talanoataka mai na veika taleitaki e vuqa, era donumaka yani e na veigauna ka ra vakataleva e na nodra i lakolako vakacakacaka se vakagade.
Ko Pauliasi Rokomatu mai na Tabacakacaka ni Veivakalotutaki e bau dua e sa liu sara tiko vakalevu e na veika e vuqa e tara tu na noda veitabacakacaka lelevu e na noda vanua, sega walega na veika baleta na lotu, ia, e vakalevu sara talega na veika me baleta na veivakatorocaketaki raraba.
E na macawa rua sa oti, e a talanoataka mai kina ki na Na i Lalakai e dua na nona i lakolako vakaveisiko ki Vanua Levu, ka la’ki donumaka sara e dua na Tabacakacaka, ka tarai koya sara vakalevu na veika e vakaycori tiko e na loma ni Tabacakacaka o ya, vakauasivi e na nodra vakatoroicaketaki.
E vakabibitaka mai ko Rokomatu ni veivakatorocaketaki lelevu ka vakayacori tiko oqo, e lomai Biaugunu, e salavata sara tikoga kei na cecere ni bula vakayalo era sa yacova na lewe ni Tabacakacaka.
Na toso ni tara valenilotu, na bulabula ni veigacagaca vakalotu, e vakayacori ka raici matanavotu e na nodra toso e na yalo e galala na lewe ni vanua.
E rau a mani veitalanoa sara vakavinaka kei Rev Apisalomi Navuaku, na i Talatala ni Tabacakacaka ko Biaugunu, ka ni tasereka kina na turaga na i Talatala na yavu era sa ukutaki ira tu kina na lewe ni Tabacakacaka ka vu ni nodra toso tiko vakavinaka ki liu e na tabana ni veivakatorocaketaki e vuqa era sa vakaitavitaki ira tiko kina.
E kaya kina vakaoqo ko nai Talatala, “E na Tabacakacaka oqo, keimami sa vakabauta dina sara ni kevaka me liu na veivakatorocaketaki vakayalo, e na qai taucoko na veivakatorocaketaki kecega e gadrevi me vakayacori e na vanua oqo ko Natewa.

VEIVAKATOROCAKETAKI RARABA
E sa qai tara yani ko na i Talatala e na nodrau veitalanoa oqo kei Rokomatu na veivakatorocaketaki e vuqa e sa vakayacori oti, kei na kena ka sa vakayacori tiko.
E levu na veivakatorocaketaki oqo, e vakaitavi sara tiko kina vakalevu na matanitu me vaka na kena tara na i kelekele ni waqa mai Sawani me baleta na nodra i voli, na niu, yaqona, koko ka vakakina na gaunisala ka sa toso tiko yani.
Na rara ni waqavuka e Biaugunu e sa bau vukea sara ga na gaunisala ni veilakoyaki vei ira na vulagi kei ira na i vakalesilesi.
Na cakacaka vakaitamera ni bulu matasawa mai na koro ko Lakeba, nai tikotiko ni veiqaravi ni Vuniwai kei na Nasi mai Saqani ka vakakina na toso ni vuli ni paraimari kei na sekidari, ka veivuke tale tikoga yani kina na matanitu.
Era vukei vakalevu na lewe ni vanua ni rau qasenivuli tale tikoga e na koronivuli oqo, e rua ga na gone ni Lakeba, ka sa rogo na Kalou ni vunia na ka.
E dodo yani na liga ni lotu ki na loma ni koronivuli e na nodra vakatakatataki cake vakayalo, me ra vakarautaki ki na gauna dredre e sa tu e matadra.
E vakuria ko Rev Apisalomi ni bini tu e na bula vakavanua e levu na i vurevure ni iyau, kevaka walega me cakacakataki ka vakatoroicaketaki na veitiki ni qele era tu ko ya.
Ko nai Talatala e turaga ni Barotu, Saivou mai na yasana vakaturaga ko Ra.
Na nona la’ki tiko maliwai ira na wekana vakayalo e sa la’ki yaga ka vakauqeti sara tale tikoga vakalevu e na nodra vakatoroicaketaki vakayago, vakavakasama ka vakavanua talega.
E dua na ka e cibitaka ko Rev Apisalome ni nodra toso oqo na lewe ni Tabacakacaka e na veiyalayalati ni veivakatorocaketaki vakayalo kei na veika raraba, e sega ga ni rawa ni ra dri tani mai na nodra i tovo ni veirokorokovi vakavanua.
E kaya ko nai Talatala ni ra sa tosoya tiko oqo na lewe ni Tabacakacaka mai Biaugunu me vukea na vakailavotaki ni nodra Tabacakacaka.
E sega na leqa, a kaya ko koya, na bula ni qele me baleta na veimataqali kakana, na uvi, dalo, yaqona, tivoli, koko, na draunikau kei na vuata e sega ni caka rawa.
Na ika mai wasawasa kei na sasalu ni waitui, era sa i solisoli wale tu ni Kalou ki na Tabacakacaka oqo.
“Sa noda i tavi ga meda cakacakataka, maroroya ka vakavinakataka vua na Kalou na veisolisoli kece e veivotayaka vei keda,” kaya o Rev Apisalome.
E a qai tinia ga vakaoqo na nona i vakamacala ko Na i Talatala,” Na Kalou duadua ga na i taukei ni veivakatorocaketaki, ka ni a bulia na lomalagi, na vuravura kei na veika kecega e sinai kina ka bau kei keda eda a lesi me da vakatawana”.
Sa rauta me uasivi na veivakatorocaketaki e vakayacori tiko e na Tabacakacaka ko Biaugunu ni ra sa gunu vakadua ga mai na i takitaki ni wai ni bula, o Koya na Dauniveivakatorocaketaki Naba Dua.
E vakaraitaka talega ko Rokomatu na nona vakavinavinaka levu vei Rev Apisalomi na i Talatala Vakacegu, koi kemuni kece sara na Tuirara, ka vakakina na koro ko Lakeba se na Tabacakacaka ko Vuniwai e na nomuni veitokoni kei na veimaroroi e na nona veiqaravi voli mai keri kei na veivakalotutaki.

More Stories